Het is vrijwel onmogelijk dat het u als lezer van Diagnose is ontgaan dat AZ voetbalkampioen van Nederland is geworden, vorig weekeinde. Zelfs de 'gewone' televisiejournaals konden er geen genoeg van krijgen, en als u niet van voetbal houdt zult u waarschijnlijk gedacht hebben: 'Mag het wat minder, met al die aandacht voor een balspel?'
Waarom kom ik er dan in een gezondheidsbijlage nog eens op terug, zult u denken. Het antwoord zal ik u direct verklappen: het verloop van deze sportcompetitie is een prachtig voorbeeld van de invloed die psychologische factoren hebben op het functioneren van gezonde mensen. Perfect getrainde topsporters zelfs, in dit geval.
Op zaterdagavond konden de spelers van AZ de mentale druk niet aan, en verloor men volstrekt onnodig van een ploeg waar ze in de vorm van dit seizoen moeiteloos van zouden moeten winnen, zeker thuis.
Op zondag deden de spelers van Ajax de demonstratie van de AZ-mannen nog eens dunnetjes over: in plaats van vechten met leeuwenmoed voor de kleine kans die er voor hen nog restte om kampioen te worden, lieten ze zich wegspelen door PSV. Met een opvallend gebrek aan inzet.
Hoewel er steeds vaker wordt gewezen op het belang van psychologische factoren in de sport, zelfs door voetbaltrainers, wordt er slechts incidenteel op getraind. In geval van probleempjes belt men wel eens een sportpsycholoog, maar preventieve training van de mentale weerbaarheid is bij mijn weten nergens in het voetbal een vast onderdeel van de training. Dat psychologische processen in de sport een zeer grote rol spelen kun je aan de hand van de voetbalcompetitie demonstreren. En dat daar dus veel winst te behalen valt zult u dan ook wel begrijpen. Nu bent u als lezer van dit stukje waarschijnlijk geen topsporter, dus wat moet u hiermee? U zou zich eens kunnen afvragen in hoeverre ook uw dagelijkse bezigheden worden gekleurd door de betekenis die u er aan toeschrijft. Als u een baan heeft, dan doet u het werk waarschijnlijk met veel inzet. Maar hoe groot is uw rendement? Bent u zich bewust dat plezier in het werk veel meer betekent voor uw arbeidsproductiviteit dan het aantal uren dat u maakt? Net als profvoetballers en andere (top)sporters zou u op zoek moeten gaan naar manieren om het plezier in uw bezigheden te vergoten. En u zou moeten oefenen u niet af te laten leiden door bijzaken. Dat is de weg naar echte topprestaties.